Sağlık ve Sağlıklı yaşam siteniz

Anatomi Ve Fonksiyon « Böbrekler ve İdrar Yolları

Böbreklerin yapısı nasıldır ve vücudun neresinde bulunur?
Böbrekler; kırmızı-kahverenkte, parlak ve ince bir kapsülle örtülü, fasulye biçiminde iki organdır. Her böbreğin uzunluğu yaklaşık 10, genişliği 5 ve kalınlığı ise 3,75 cm.dir. Böbrekler karın bölgesinin arka kısmının iki tarafında, belin en üst kısmında, karın boşluğunun arkasında ve diyaframın altında bulunur.

Böbrekler nasıl çalışır?
Böbrekler, nefron olarak bilinen yüz binlerce küçük ünitelerden teşekkül etmiştir. Bunlar tübüller olarak adlandırılan mikroskobik kanallara boşalmaktadırlar. Her nefron başlı başına bir kimyasal fabrikadır ve kan plasması buradan geçerken idrar meydana gelmektedir. Nefronlar ürettikleri idrarı, toplama tübüllerine boşaltır, oradan böbreğin pelvisine ulaşır ve oradan da boruyu andıran bir idrar yolu ile sidik torbasına gider.

Böbreklerin başlıca görevleri nedir?
Kalbin pompaladığı kanın yaklaşık dörtte biri böbreklere naklolur. Nefronlar, içerilerinden geçen kandan artık ve zehirli maddeleri, fazla mineralleri ve suyu süzerek vücuttan dışarı çıkarırlar. Kandan bazı lüzumlu kimyasal ve başka maddelerin kaybını engellemek de böbreklerin görevleri arasındadır.

Böbreklerin çalışması bozulduğu hallerde ne meydana gelir?
a.  Kan dolaşımında aşırı ölçüde kimyasal artıkların ve zehirlerin (toksin) toplanması.
b.  Kan dolaşımına elzem kimyasal  maddelerin idrara karışarak kaybolması.
c. Böbrek fonksiyonu bozulmuş olduğundan vücut dokularına uygunsuz kimyasal maddeleri ihtiva eden kan ve solüsyonların girmesi. Böbrekler muayyen bir derecenin üstünde bozuldukları takdirde, kimyasal bozgunluk öyle bir hadde ulaşır ki, hastanın hayatı artık kurtarılamaz.

Tek bir böbrekle normal ve sağlıklı bir hayat sürdürülebilinir mi?
Öteki böbrek normal fonksiyonlarını yapmaktaysa evet.

Böbreklerin normal fonksiyon yaptığı nasıl tespit edilebilir?
a.  İdrar tahliliyle.
b.  Kanın muhtelif unsurlarını kimyasal analizden geçirmekle.
c.  Böbreklerin ve idrar kanal ve yollarının röntgen filmlerinin alınması ve bu filmlerin doktor tarafından incelenmesiyle.
d.  Özel böbrek fonksiyonu testleriyle.

İdrar tahlili, böbrek hastalıkları için her zaman iyi bir analiz sayılır mı?
Hayır. Bazı hallerde böbrek fazlasıyla zedelenmiş olur ve idrar tahlili bunu göstermeyebilir. Bununla beraber, idrar tahlili çabuk, ucuza mal olan ve yapılması gerekli bir analizdir.

Böbreklerin bozuk çalışmasının genel sebepleri nelerdir?
a.  Her genel ve ciddi iltihaplanma olayı.
b.  Böbreklerin dışarı çıkış yolunun mekanik tıkanması.
c.  Doğuştan beri var olan genel böbrek anormallikleri.
d.  Böbrek tümörleri.
e.  Vücuda giren ve böbrek yapısını zedeleyen zehirler.
f.   Böbreklere kan akımını engellemeler.
g.  Metabolik ve hormonal hastalıklar.
h. Kan akımında normal ölçüde mineraller toplanması veya suların boşalması (dehydration).

Şeker hastalığı (diabet) bir böbrek hastalığı mıdır?
Hayır. Şeker hastalığı genellikle bir pankreas hastalığıdır. Fakat teşhis idrar muayenesi yapılmakla kolaylaşmaktadır.

Bacaklarda, karında ve yüzde şişkinlikler her zaman böbreklerin hasta olduğunun belirtisi midir?
Muhakkak surette değil. Başka durumlar da bu gibi şişkinliklere neden olabilir.

Böbreklerin normal çalışması için çok miktarda su içilmesi gerekli midir?
Çok miktarda değil. Susamanızı gidermekle böbreklerin normal çalışması için gereken suyu almış olacaksınız.

Reklamları yapılan ve böbrekleri «temizlediği» bildirilen ilaçların alınması gerekli midir?
Hayır. Normal böbrekler kendi temizlenmelerini yaparlar. Normal olmayan böbreklerse bu gibi ilaçlardan yararlanamaz.

Arka ağrıları genellikle böbrek hastalığı olduğunu mu gösterir?
Bu ağrıların büyük çoğunluğunun böbreklerle hiçbir ilgisi yoktur. Bazı arka ağrıları böbrek bozukluğu ile ilgili olabilirlerse de, bunun teşhisi için doktor muayenesinden geçilmesi gereklidir.

Yüksek kan basıncı ile böbrek hastalığı arasındaki ilişki nedir?
Uzun bir süreden beri devam eden yüksek kan basıncı böbrekteki akımda engelleme yapabileceği için er geç böbrek hastalığına neden olabilir. Bunun tersine de, ciddi böbrek rahatsızlıkları yüksek kan basıncına neden olabilir.
Son yıllarda yapılan bilimsel araştırmalar, böbreklerin en önemli damarı olan böbrek arterinde meydana gelen arteryosklerozun, aynı zamanda yüksek kan basıncına da neden olabildiğini göstermiştir.

Böbreklere uzanan kan damarlarına cerrahi müdahalede bulunmakla yüksek kan basıncının bazı hallerde tedavi edilmesi mümkün müdür.

Evet. Günümüzdeki teknik imkanlar röntgen ile böbreğe giden en önemli damarın daralmış olup olmadığı tespit edilebilmektedir. Bu durumun mevcut olduğu görülürse böbreğe uzanan başlıca arter üzerinde plastik ameliyat yapılmak suretiyle durum düzeltilir. Bu gibi ameliyatlar çoğunlukla iyi sonuç vermektedirler. Eğer arterin daralması arteryosklerosis yüzünden meydana gelmişse, o zaman bu damarın iç astarı temizlenerek genişletilmektedir ve teflon veya dachron'dan yapılmış bir yama yerleştirilmektedir. Bu yolda böbreğe gereken kan akımı temin edilecek ve çok vakalarda yüksek kan basıncının ortadan kalkması sağlanacaktır.

İdrarda albümin bulunması her zaman böbrek hastalığının belirtisi midir?
Kesin olarak değil. Bununla beraber idrarda albümin bulunması başka testler ve işlemler aksini gösterinceye kadar bir böbrek hastalığının nedeni veya belirtisi olarak kabul edilmelidir.

Bol idrar etmek bir böbrek hastalığı belirtisi midir?
Bazen. Fazla idrar fazla sıvı almaktan ileri gelebilir. Fakat, diabet (şeker) veya prostatın büyümesi de fazla idrarın nedenleri olabilir. Çok fazla idrar edildiği zamanlarda böbreklerde bozukluk olup olmadığını tespit için doktor muayenesinden geçmek gerekir.

Yatak ıslatılması böbrek hastalığı veya mesane yolunda zafiyet işaretleri midir?
Hayır. Bu gibi durumların büyük çoğunluğu ruhsal rahatsızlıklardan ileri gelir.

Böbreklerinden rahatsız olan bir kişinin  beslenme düzeninde tuzun azaltılması gerekli midir?
Yalnız bazı durumlarda gerekebilir.

Kronik böbrek hastalıklarında hastaya verilen suyun azaltılması gerekli midir?
Yalnız bazı tip böbrek hastalığında, vücut lüzumundan fazla sıvıyı içerisinde tuttuğu hallerde gerekebilir.

Fazla et yemekleri, yumurta veya fazla tuz alınması böbrek hastalıklarına neden olabilir mi?
Hayır.

Sigara içmek böbreklere zararlı olabilir mi?
Hayır.

Fazla alkol almak böbreklere zarar getirebilir mi?
Büyük miktarda alkol almak bütün öteki dokular gibi, böbreklere de zararlı olabilir. Ciddi bir böbrek hastalığı olan kimsenin alkol almaması tavsiye edilir.

Fazla baharat alınması böbreklere zararlı olabilir mi?
Genellikle hayır. Ancak bir böbrek hastalığı mevcutsa tahriş sebebi olabilir.

İdrarda kan bulunmasının anlamı nedir?
Böyle bir hal, idrar yollarında bir bozukluğun olduğunu gösterebilir. Böyle bir durumda muhakkak surette hekime başvurulmalıdır.

İdrarda kan görünmesi her zaman bir böbrek hastalığının belirtisi midir?
Hayır. Kan, idrar yolundan, mesaneden veya mesaneden dışarıya idrarı taşıyan kanaldan gelmiş olabilir.

İdrarda bulanıklık veya idrar ederken ağrı çekilmesi her zaman böbrekte hastalık olduğunu mu gösterir?

Her zaman değil. Ancak idrar yolunda bir rahatsızlık olduğuna işaret olabilir. Böyle belirtilerle karşılaşanlar muhakkak surette ve acilen doktora danışmalıdırlar.

Bright hastalığı nedir?
Bu eski bir terim olup ünlü bir doktorun adıdır. Birçok böbrek hastalıklarında kullanılır.

Nefrit (böbrek iltihabı) nedir?
Böbreklerin anormal fonksiyon yaptıklarını belirten bir terimdir.

Çocuk Felci Aşısı « RH İmmünizasyonu ve Aşıları

Çocuk hasta iken çocuk felci aşısı yapılmalı mıdır?
Hayır. Çocuğun o hastalıktan iyileşmesi beklenmelidir.

Çocuk felci aşısı emniyetli midir?
Evet. Kesinlikle emniyetlidir.

Çocuk felci aşısı, çocuk felci hastalığına neden olabilir mi?
Hayır.

Çocuk felci aşısı ne ölçüde etkilidir?
Büyük ölçüde tesirli olduğu kabul edilmektedir ve aşılananların % 95'inden fazlasını hastalığa karşı koruyacaktır. Aşı yapılıp hastalığa yakalananlarda ise, hastalık çok hafif bir şekilde gelişecek ve çoğunlukla felce neden olmayacaktır.

Alerjisi olan çocuklara, çocuk felci aşısı yapılabilir mi?
Evet. Alerjik olanlarda aşıya karşı ciddi tepkilere rastlanılmamıştır.

Çocuk felci aşısına karşı genellikle tepkiler meydana gelmekte midir?
Hayır. Bazı hallerde bir gün sürecek hafif bir nöbet veya rahatsızlık hissedilebilecektir.

Çocuk felci aşısı yapıldıktan sonra bazı özel tedbirlerin alınması gerekli midir?
Hayır.

Çocuk felci aşısında penisilin bulunmakta mıdır?
Hayır. Saik tipi aşıda vardı; fakat ağızdan alman Sabin aşısında yoktur. Günümüzde ise yalnız Sabin aşısı kullanılmaktadır.

Penisiline karşı hassas olanlara ağızdan alman Sabin aşısı verilebilir mi?
Evet.

Çocuk felci aşısı başka aşılarla aynı zamanda verilebilir mi?
Evet.

Çocuk felci aşısı yılın herhangi bir zamanında verilebilir mi?
Evet.

Ağızdan verilen çocuk felci aşılarının tam verilme süresi dolduktan ne kadar süre sonra, hastalığa karşı muafiyet kazanılır?
Birkaç hafta içerisinde.

Ağızdan üç doz çocuk felci aşısı verildikten sonra, gelecek bir veya iki yıl içinde bunu tekrarlamak gerekir mi?
Hayır. Ağızdan alınan çocuk felci aşılarının tümü alındıktan sonra. meydana gelen muafiyetin sürekli olduğu sanılmaktadır. Ancak, tam bir garantiye almak için, bazı çocuk doktorları ilk aşıların yapılmasından birkaç yıl sonra ikinci bir seri yapılmasını öngörmektedirler.

Daha gelişmiş  çocuklara ve erginlere de çocuk felci aşısı yapılmalı mıdır?
Evet. Hastalığın salgınlaşması ancak bu şekilde tamamen ortadan sürünebilecektir.

Bir kişi çocuk felci olmuşsa, yapılacak aşıdan yararlanabilecek midir?
Evet. Aşı muafiyetini artıracaktır. Ayrıca, kişi yalnız bir çocuk felci türüne karşı muafiyet kazanmış olabilecektir. Aşı öteki hastalık türlerine karşı da muafiyet getirecektir.

Çocuğun bademcikleri alınacaksa çocuk felci aşısının yapılması ertelenmeli midir?
Hayır.

Aşı yapılmadan bir kişinin çocuk felcine karşı muafiyeti olduğunu tespit edebilmek için yollar var mıdır?
Evet. Fakat bu işlem her zaman başvurulacak bir metot değildir. Çok pahalıya mal olan bu test, ayrıca çok zaman almaktadır. Üstelik bu testi yapabilecek ancak birkaç laboratuar vardır.

Kanın Kimyasal Bileşimi « Laboratuar (Pataloji) Testleri İşlemleri ve Tedaviler

Kanın kimyasal bileşimi nedir?
Vücutta dolaşan muhtelif mineral ve kimyasal maddelerin ölçülmesi için toplardamardan alınan kanın teste tabi tutulmasıdır.

Kan kimyasal testi yapılırken teste tabi tutulan tabii kimyasal maddeler ve mineraller hangileridir?
a.  Albümin.
b.  Kalsiyum.
c.  Karbon dioksit muhtevası.
d.  Klorür.
e.  Kolesterol.
f.   Kreatinin.
g.  Globulin.
h.  İkter indeksi.
i.   None-proteik azot.
j.   Fosfataz.
k.  Fosfor.
1.  Potasyum.
m. Sodyum.
n.  Şeker.
o.  Total protein.
p.  Üre azotu.
r.  Ürik asit.

Kan kimyası testleri hastalıkların olup olmadığını tespit etmekte yararlı mı olmaktadır?
Evet.   Bazı hallerde karakteristik bir kan testi yapılmadan teşhise varılamamaktadır.

Kan kimyasında veya kan testlerinde meydana çıkan karakteristik anormalliklerle teşhis edilip meydana çıkarılabilen hastalıklardan bazıları hangileridir?
a.  Şeker hastalığı.
b.  Nefrit.
c.  Üremi.
d.  Guatr.
e.  Bazı kemik hastalıkları.
f.  Bazı tip sarılık hastalıkları.
g. Bazı karaciğer hastalıkları.
h. Birçok başka ciddi hastalıklar.

Kan kimyasında elde edilen bilgiler bu hastalıklar için takip edilecek tedavi metotlarının tespitinde yardımcı olmakta mıdır?
Evet. Kanda bulunmakta olan bazı kimyasal maddelerin miktarı çok kez hangi tedavi metodunun uygulanmasının kararlaştırılmasında en lüzumlu faktörlerden birisi olmaktadır.

Bir hastanın yaşaması veya yaşamaması kanda bazı kimyasal maddelerin miktarına bağlı olabilir, mi?
Muhakkak ki evet. Bazı kimyasal maddelerin fazlalığı veya azlığı hastayı önce şoka, sonra komaya sokabilecek ve durum ölümle sonuçlanabilecektir.

Kan kimyasal maddelerinin yerine suni maddeler kullanılabilir mi?
Evet. Ciddi hastalıkların tedavisinde çok kullanılan bir metotla hastaya eksik olabilecek bazı kimyasal maddeler ağızdan, deri altına enjeksiyonla veya damardan doğrudan doğruya kan akımına verilmektedir.

oyun